آمپوتاسیون(قطع عضو) آمپوتاسین به جدا کردن قسمتی از بدن که معمولا یکی از اندام هاست گفته می شود. بیشترین موارد آمپوتاسیون اندام به علت بیماری های عروق محیطی انجام می گیرد. آمپوتاسین را می توان نوعی جراحی ترمیمی در نظر گرفت. این عمل برای تسکین درد و رفع علایم٬بهبود عملکرد اندام٬نجات جان بیماریا بهبود کیفیت زندگی او انجام  می شود. سطوح آمپوتاسیون محل آمپوتاسیون با توجه به دو عامل جریان خون عضو و عملکرد مفید آن عضوتعیین می شود. در صورتی که برای ترمیم خونرسانی عمل جراحی عروق در نظر گرفته شده است. برای بیمار آنجیو گرافی انجام می گیرد . هدف جراحی حفظ حد اکثر ممکن طول عضو مصدوم است به خصوص حفظ مفاصل زانو وآرنج مطلوب است .


قطع انگشتان پا و قسمتهایی از پا تغییرات مختصری را در طرز راه رفتن و تعادل بیمار ایجاد می کنند. به دلیل اهمیت مفصل زانو ونیاز به انرجی بیشتر برای راه رفتن آمپوتاسیون های زیر زانو به انواع بالای زانو ترجیح داده می شود. هنگام آمپوتاسین بالای زانو تا حد امکان طول اندام را حفظ می کند. عضلات را ثابت کرده به آنها شکل می دهدو برای ایجاد حداکثر تحرک از جمع شدگی و فیبروز مفصل ران جلوگیری می کنند. هنگام آمپوتاسیون اندام فوقانی باید تا حد امکان طول اندام حفظ شود. در صورت وجود داشتن عفونت و گانگرن در اندام به صورت گیوتینی قطع می شود.تا بافتهای عفونی و نکروزه جداشوند. پس از چند روز هنگامی که عفونت کنترل شد و وضعیت عمومی بیمار تثبیت شدآمپوتاسیون قطعی و ترمیم پوست انجام می گیرد.

عوارض      

خونریزی - عفونت - گسیختگی پوست  - درد اندام خیالی مراقبت و درمان هدف از این مراقبتها ترمیم زخمهای ناشی از آمپوتاسیون است تا یک استامپ (باقیمانده اندام) غیر حساس و پوستی سالم برای استفاده از پروتز فراهم شود. از روش پانسمان گچی سخت معمولا برای اعمال فشار یکنواخت٬ کنترل ادم٬ پیشگیری از انقباض مفصل٬ محافظت باقیمانده عضو از آسیب های احتمالی در فعالیت٬ تسکین درد٬ حمایت از بافت نرم٬ پیشگیری از جمع شدگی استامپ استفاده می شود. در صورت بروز تب ٬ درد شدید٬ شل شدن قالب لازم است قالب گچی زود عوض شود. در صورتی که لازم باشداستامپ به طور مکرر معاینه شودمی توان از روش پانسمان نرم فشاری یا غیر فشاری استفاده کرد.

تشخیص پرستاری

درد در ارتباط با قطع عضو -اختلالات حسی-ادراکی:حس درد در شبح اندام(اندام خیالی) در ارتباط با قطع عضو -اختلال در سلامتی پوست به دنبال جراحی آمپوتاسیون -تغییر در تصویر بدن در ارتباط با قطع قسمتی از بدن -تطابق غیر موثر به علت عدم پذیرش از دست دادن قسمتی از بدن -اندوه شدید به خاطر از دست دادن قسمتی از بدن -اختلال در مراقبت از خود٬ تغذیه٬ استحمام٬ لباس پوشیدن٬ اجابت مزاج به خاطر از دست دادن

ارزشیابی (نتایج مورد انتظار) 1

-درد نداشته باشد. آرام و راحت به نظر می رسد. -راحتی خود را بیان می کند.- از اقدامات مناسب برای افزایش راحتی و کاهش درد استفاده می کند.

2-بیمار درد شبه اندام را احساس نمی کند.  از قسمت قطع شده هیچ حسی دریافت نمی کند. - از روش پرت کردن حواس استفاده می کند. - احساس غیر طبیعی را در استامپ ذکر نمی کند.

3-زخم التیام یافته است.- ادم استامپ کنترل شده است. -جوشگاه بدون حساسیت در لمس و چسبندگی ایجاد می شود. مراقبت از استامپ را به خوبی انجام می دهد.

4-تصویر ذهنی از بدن بیمار بهتر می شود. از تغییرات ایجاد شده در تصویر بدن آگاه است.-  در فعالیتهای مراقبت از خود شرکت می کند.- در انجام فعالیتهااستقلال بیشتری نشان می دهد.- خودش را انسان کاملی می داند.- تماسهای اجتماعی را برقرار می کند.-  به توانایی هایش اعتقاد دارد.


منبع:پرستار